Klasyfikacja - wina musujące i perłowe

Wina musujące

Podział wybranych produktów z winorośli zgodnie z definicjami zawartymi w załączniku VII część II rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013

Czym są wina musujące?

Wina musujące to wina charakteryzujące się wyraźnym musowaniem, które powoduje rozpuszczony dwutlenek węgla powstały w wyniku fermentacji alkoholowej. Uzyskuje się je w drodze pierwotnej lub wtórnej fermentacji winogron, moszczu winogronowego lub wina. Po otwarciu pojemnika charakteryzują się ulatnianiem się dwutlenku węgla i tworzeniem typowych bąbelków.

W zamkniętym pojemniku w temperaturze 20 °C wykazują nadciśnienie co najmniej 3 bary, a w przypadku niektórych wyższych kategorii jakościowych co najmniej 3,5 bara. W porównaniu z winami perłowymi o umiarkowanym nasyceniu charakteryzują się zatem wyższym ciśnieniem oraz zazwyczaj intensywniejszym i dłużej utrzymującym się musowaniem.

W zależności od sposobu produkcji, pochodzenia dwutlenku węgla, osiągniętego ciśnienia oraz wymagań jakościowych rozróżnia się przede wszystkim wino musujące, wino musujące nasycone dwutlenkiem węgla, wino musujące wysokiej jakości oraz wino musujące aromatyczne gatunkowe. Czeska ustawa o winiarstwie reguluje ponadto oznaczenia poszczególnych rodzajów win musujących, na przykład wina musującego z uprawy własnej lub gatunkowego wina musującego z określonego regionu.

Wino musujące

(pkt 4 wyżej wymienionego załącznika)

uzyskuje się w wyniku pierwotnej lub wtórnej fermentacji alkoholowej (winogron, moszczu winogronowego, wina);
po otwarciu pojemnika charakteryzuje się ulatnianiem się CO₂ pochodzącego wyłącznie z fermentacji;
w zamkniętym pojemniku (w temperaturze 20 °C) wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 3 bary spowodowane rozpuszczonym CO₂;
mieszanki przeznaczone do jego produkcji wykazują całkowitą zawartość alkoholu wynoszącą co najmniej 8,5 % obj.

Wino musujące wysokiej jakości, czyli sekt

(pkt 5 wyżej wymienionego załącznika)

uzyskuje się w wyniku pierwotnej lub wtórnej fermentacji alkoholowej (winogron, moszczu winogronowego, wina);
po otwarciu pojemnika charakteryzuje się ulatnianiem się CO₂ pochodzącego wyłącznie z fermentacji;
w zamkniętym pojemniku (w temperaturze 20 °C) wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 3,5 bara spowodowane rozpuszczonym CO₂;
mieszanki przeznaczone do jego produkcji charakteryzują się całkowitą zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 9 % obj.

Oznaczenie „sekt” stanowi zatem określenie zdefiniowane prawnie dla wina musującego wysokiej jakości, a nie ogólne określenie wszystkich win z bąbelkami.

Sekt plantatorski

Sekt plantatorski to szczególna kategoria „wina musującego wysokiej jakości”, która podkreśla bezpośredni związek między plantatorem winogron a producentem gotowego sekta.

Oznaczenie to można stosować wyłącznie wtedy, gdy:

wino zostało sklasyfikowane przez Państwową Inspekcję Rolnictwa i Żywności jako wino musujące od plantatora;
spełnia wymagania przepisów europejskich określonych dla tej kategorii.

Wino musujące od plantatora jest produkowane z winogron pochodzących z winnic producenta lub z winogron członków stowarzyszenia, które zajmuje się produkcją wina. Produkcja jest zatem powiązana z konkretnym plantatorem lub plantatorami, a nie wyłącznie z zakupem gotowych win bazowych. Na etykiecie wina z sektora plantatorskiego można również podać nazwę gminy winiarskiej lub winnicy, o ile co najmniej 85% winogron użytych do produkcji kupażu pochodzi z danej gminy lub winnicy.

Wino musujące aromatyczne gatunkowe

(pkt 6 wyżej wymienionego załącznika)

wino musujące gatunkowe, które:

w zamkniętym naczyniu (w temperaturze 20 °C) wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 3 bary, spowodowane rozpuszczonym CO₂;
do kupażu stosuje się wyłącznie moszcz winogronowy lub częściowo sfermentowany moszcz winogronowy, uzyskany ze specjalnych odmian moszczowych (załącznik do załącznika II do rozporządzenia Komisji (UE) 2019/934);
charakteryzuje się rzeczywistą zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 6 % obj.;
charakteryzuje się całkowitą zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 10 % obj.

Wino musujące nasycone CO₂

(pkt 7 wyżej wymienionego załącznika)

jest uzyskiwane z wina nieposiadającego chronionej nazwy pochodzenia ani chronionego oznaczenia geograficznego;
po otwarciu pojemnika charakteryzuje się ulatnianiem się CO₂, który został do niego dodany w całości lub częściowo;
w zamkniętym pojemniku (w temperaturze 20 °C) wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 3 bary, spowodowane rozpuszczonym CO₂.

Na etykiecie musi znajdować się napis „wino musujące nasycone dwutlenkiem węgla”.

Wina perłowe

Czym są wina perłowe?

Wina perłowe to wina o delikatnym musowaniu, spowodowanym rozpuszczonym dwutlenkiem węgla. W zamkniętym naczyniu w temperaturze 20 °C wykazują nadciśnienie wynoszące co najmniej 1 bar i najwyżej 2,5 bara, a zatem charakteryzują się niższym ciśnieniem i zazwyczaj mniej intensywnym musowaniem niż wina musujące.

Wytwarza się je z wina, młodego wina w trakcie fermentacji, moszczu winogronowego lub częściowo sfermentowanego moszczu winogronowego. W zależności od pochodzenia dwutlenku węgla wyróżnia się dwie podstawowe kategorie: wino perłowe, w którym dwutlenek węgla pochodzi naturalnie z fermentacji, oraz wino perłowe nasycone dwutlenkiem węgla, do którego dwutlenek węgla został dodany w całości lub częściowo. Szczególną kategorią uregulowaną czeską ustawą o winiarstwie jest wino perłowe wysokiej jakości, które musi być wyprodukowane z winogron pochodzących z określonego regionu winiarskiego, spełniać określone wymagania jakościowe oraz zostać sklasyfikowane przez Państwową Inspekcję Rolno-Spożywczą.

Wino perłowe

(pkt 8 wyżej wymienionego załącznika)

Uzyskuje się je z wina, młodego wina w trakcie fermentacji, moszczu winogronowego lub częściowo sfermentowanego moszczu winogronowego, przy czym produkty te wykazują całkowitą zawartość alkoholu wynoszącą co najmniej 9 % obj.;
wykazuje rzeczywistą zawartość alkoholu wynoszącą co najmniej 7 % obj.;
w zamkniętym naczyniu w temperaturze 20 °C wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 1 bar i nie więcej niż 2,5 bara, spowodowane rozpuszczonym dwutlenkiem węgla pochodzącym z fermentacji;
jest rozlewane do pojemników o pojemności nieprzekraczającej 60 litrów.

W przypadku wina perłowe dwutlenek węgla musi pochodzić naturalnie z procesu fermentacji. Jeżeli dwutlenek węgla zostanie wychwycony podczas fermentacji, a następnie ponownie dodany do gotowego wina, produkt nie może być oznaczony jako „wino perłowe”, lecz jako „wino perłowe nasycone dwutlenkiem węgla”.

Wino perłowe nasycone dwutlenkiem węgla

(pkt 9 wyżej wymienionego załącznika)

Otrzymuje się je z wina, młodego wina w trakcie fermentacji, moszczu winogronowego lub częściowo sfermentowanego moszczu winogronowego;
charakteryzuje się rzeczywistą zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 7 % obj. oraz całkowitą zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 9 % obj.;
w zamkniętym naczyniu w temperaturze 20 °C wykazuje nadciśnienie wynoszące co najmniej 1 bar i nie więcej niż 2,5 bara, spowodowane rozpuszczonym dwutlenkiem węgla, który został dodany do produktu w całości lub częściowo;
jest rozlewane do pojemników o pojemności nieprzekraczającej 60 litrów.

Wino perłowe wysokiej jakości

Zgodnie z § 21 ustawy nr 321/2004 Sb. o uprawie winorośli i winiarstwie wino perłowe może być oznaczone nazwą „wino perłowe wysokiej jakości”, jeżeli:

zostało wyprodukowane z winogron zebranych w winnicy odpowiedniej dla wina gatunkowego określonego obszaru;
użyte winogrona zostały zebrane w tym samym regionie winiarskim;
produkcja wina wykorzystanego do wytworzenia wina perłowe wysokiej jakości odbyła się w regionie winiarskim, w którym zebrano winogrona;
nie przekroczono ustalonego ustawowo plonu z hektara;
wino spełnia wymagania jakościowe określone w przepisach wykonawczych oraz przepisach Unii Europejskiej;
wino zostało sklasyfikowane przez Państwową Inspekcję Rolno-Spożywczą jako wino perłowe wysokiej jakości.

Na etykiecie wina perłowe wysokiej jakości, oprócz danych określonych w przepisach Unii Europejskiej, musi być również podana nazwa regionu winiarskiego, w którym zebrano winogrona wykorzystane do jego produkcji.

Etykieta może ponadto zawierać:

nazwę odmiany lub odmian, przy czym udział każdej z wymienionych odmian musi wynosić co najmniej 15%;
rok zbiorów;
nazwę podobszaru winiarskiego, jeżeli produkty wykorzystane do produkcji wina pochodzą wyłącznie z tego podobszaru winiarskiego.

Źródła: Państwowa Inspekcja Rolno-Spożywcza, ustawa nr 321/2004 Sb. o uprawie winorośli i produkcji wina, rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013